Küresel Salgın: “Koronavirüs” Derken?

01.06.2020

Küresel salgının etkilerini hissetmeye başladığımız günden bu yana çoğumuz kendimizde, çevremizde, ülkemizde ve dünyada olup bitenleri zorlanarak da olsa anlamaya ve anlamlandırmaya çalışıyoruz. 

Son üç aydır “koronavirüs” sözcüğü hayatımızın merkezinde biz çevresinde bir hayat kurduk neredeyse… Dilimizde “koronovirüs” sözcüğü sabit, diğer sözcüklerle ilişkilendirebildiğimiz ölçüde konuşabildiğimiz kadar konuşuyoruz… Hayat artık “koronavirüs” sözcüğü etrafında dönüyor adeta… Tüm kapıları açıp kapatabilme özelliğine sahip sihirli bir anahtara dönüştü dilimizde! 

Bireylerden, devletlere gündemimizi belirliyor, söylemlerimizi, davranışlarımızı şekillendiriyor, politikalarımıza, eylem ve uygulama araçlarımıza yön veriyor… Gelecekle ilgili olumlu, olumsuz hemen her tartışmamızın ana eksenini oluşturuyor… 

Yazılan pek çok makalenin başlangıcı, pek çok konuşmanın girişi, pek çok eylemin nedeni ve meşruiyet aracı, pek çok dönüşümün tetikleyicisi ve hızlandırıcısı,  pek çok yeni girişimin sebebi,  pek çok kaybın müsebbibi… Kimse karşısında duramıyor, kafa tutamıyor, dilimizi terk edeceği bir gün olacak mı, olacaksa o gün ne gün onu da bilemiyor… 

Aslında dünya üzerinde hangi dili konuşursak konuşalım birçoğumuz için görünürde benzer şeyleri ifade ediyor gibi gözükse de, aslında ne kadar da farklı duygunun, düşüncenin, durumun, bağlamın sembolü olarak çıkıyor karşımıza “koronavirüs” sözcüğü…

Bugün geldiğimiz noktada söz konusu sözcük neyi temsil ediyor, neleri aklımıza getiriyor, hangi referans noktalarına karşılık geliyor, ne kadar objektif, ne kadar adil, ne kadar orantılı kullanılıyor, gerçekten çoğumuzun yüklediği kadar büyük bir “gerçekliğe” tekabül ediyor mu, yoksa “gerçekte olduğunun yanında”  yüklediğimiz anlam az mı kalıyor  gibi birçok sorunun cevabı çoğumuz için çok farklı… 

Şimdi bir düşünelim… “Koronavirüs” geçirenler, yakınları “koronavirüse” yakalananlar, ya da yakınlarını “koronavirüs” nedeniyle kaybedenler nasıl cevaplar verir acaba bu sorulara? Ya bu süreçte iş yükleri sınırları zorlayan sağlık çalışanları, kuryeler, market çalışanları ve büyük bir özveriyle evde kalmaya devam eden 65 yaş üstü ve 20 yaş altı bireyler… Devlet adamları, beyaz yakalılar, küçük işletme sahipleri, işçiler, emekliler… Anneler, babalar, çocuklar… Sanatçılar, yazarlar, şairler… Öğretmenler, öğrenciler… Sizler bu listeyi istediğiniz kadar uzatılabilirsiniz… Bu gibi çok değişkenli durumlarda “normal koşullar altında” yapamayacağımız için genelleme yapmak çok zor tabii… Anlamlı bir sonuca varabilmemiz için kişisel özellikler ve çoğu zaman toplumda aynı anda farklı rollere sahip olma halimiz başta olmak üzere daha pek çok girdiyi değerlendirmek elbette gerekli ama “farkındalık” için bu kadarı bile yetmez mi?

Nitekim süreç biraz ilerleyip, normalleşmenin adımları hızla atılırken “koronavirüs” sözcüğüne ilişkin yukarıda bahsi geçen sorulara cevap olarak verilebilecek ne kadar çok şey biriktirmişiz farkındasınız değil mi?

“Koronavirüs” sözcüğü küresel ölçekte hemen hepimiz için öncelikle el hijyeni, fiziksel mesafe ve maske demek… Soğuk hastane odaları, koruyucu beyaz tulumlar, alınan tedbirler, dünyanın dört bir yanından gelen “koronavirüs” hastalarının üzücü, yalnız ve çaresiz fotoğrafları/videoları, günlük test, vaka, vefat ve iyileşen sayıları, sağlık çalışanlarının özverili çalışmaları, liderlerin virüsle mücadele çabaları, TV’lerde içeriği ve katılımcıları bir anda tamamen değişen açık oturumlar, “koronavirüsün”  herkese eşit davrandığını kanıtlarcasına “toplum tarafından tanınan kişilerin” virüse yakalandığına dair yazılı ve görsel medyada  yer alan haberleri… 

Temel ihtiyaçları karşılama çabaları, market kuyrukları, tuvalet kâğıtları ile sembolleşen market alışverişleri, ”Evde Kal” çağrıları, sokağa çıkma ve seyahat kısıtlamaları, işyerlerinin, okulların kapatılması, ibadet yerlerinde toplu ibadetin askıya alınması, futbol başta olmak üzere her türlü spor faaliyetinin durdurulması, balkonlardan gerçekleştirilen dayanışma aktiviteleri… 

Çeşitli platformlar üzerinden yapılan canlı yayınlar, uzun telefon görüşmeleri,  sosyal medya paylaşımları, zoom başta olmak üzere web tabanlı seminerler (webinarlar), toplantılar ve dost sohbetleri için kullanılan dijital uygulamalar, hemen her düzeyde, her konuda dijital ortama taşınan eğitim, sergi, gösteri, defile, müze, konser, tiyatro, festival, kutlama… Dijital alışveriş, dijital bankacılık vs. vs.

“Koronavirüs” sözcüğü hayatımıza girmeden önce protein ağırlıklı ketojenik diyetler sebebiyle eve ekmek sokmayanların hızla evde ekmek yapmaya başlamaları, makarna ve ekmek başta olmak üzere eskiye inat altı çizilen karbonhidrat yüklemeleri, eve taşınan spor salonları, kuaförler, berberler, restoranlar, pasta, börek, çörek atölyeleri… Yapılan yemekler, unlu mamuller, yoğurtlar… Paylaşılan onlarca tarif… İlk denemelerde heba olan onlarca malzeme…

Okunan ve yazılan kitaplar, makaleler, seyredilen filmler, diziler… Çekimi evlerde ya da daha kısıtlı mekân, kişi sayısı ve sürelerde gerçekleşen diziler, programlar, video klipler… Günün ruhuna uygun yazılan ve söylenen şarkılar… Yine günün getirdikleriyle gözden geçirilmiş reklâmlar, tanıtımlar, bildirimler, kurgulanmış ve hazır olarak sunulmuş hayaller… 

Hayatımıza yeni giren onlarca başka sözcük, yeni davranış ve iş yapış biçimleri, yeni yeni tanımaya başladığımız ancak artık gündelik hayatımızı alışkın olduğumuz haliyle yürütmemizi sağlamak için  “olmazsa olmaz” haline gelen araçlar… 

Ekonomi ve sektörler üzerindeki bireysel, ulusal ve küresel etkiler, kayıplar, kazançlar, fırsatlar, alınacak tedbirler, tahmini toparlanma hızı ve süreler… İnsan psikolojisine olası tesirleri… Evle, iş yaşamıyla, aileyle, çevreyle dönüşen etkileşim süreçleri…  

Bireysel, ulusal ve küresel düzeyde yapılan gelecek tartışmaları… “Her şey değişti, değişmedi” çekişmesi, siber güvenlik, biyo güvenlik, gıda güvenliği kavramları… Yüz tanıma teknolojisi, gözetim için tasarlanan vücut içine veya telefon vs.’ye iliştirilen çipler, biyolojik pasaport, profilleme gibi kavramlarla alevlenen hak ihlalleri, kişisel verilerin korunması, birey-devlet ilişkisi hatta “birey-küre” ilişkisi münakaşaları… Toplumdaki dezavantajlı gruplar açısından doğurduğu sonuçlar ve bunların yansımaları… Daha neler ekleyebiliriz bu sayılanlara bir düşünün lütfen… Bir sözcük girdi hayatımıza ve bakın bir anda “neler neler demek oldu” bizler için…

Çağrıştırdığı karmaşık duygulardan bahsetmiyorum bile… Hepimiz kendimize göre tanımlıyoruz yaşadığımız duyguları… Ne çok duygu sığıyormuş bir sözcüğe… Ne çok kapıyı aynı anda açıp, kapatabiliyormuş bir sözcük… Ne çok şeyi aynı anda değiştirip, “aynı” bırakabiliyormuş… Hal böyle olunca da ”koronavirüs” sözcüğü dilimizi terk etmek istese bile, biz artık ondan o kadar kolayca ayrılabilecek miyiz düşünmeden edemiyorum… Yeni bir Stockholm Sendromu sanırım!

Diğer Yazılar

RAPOR | Türkiye-Birleşmiş Milletler (BM) İlişkileri: Ortak Çıkar ve Uyuşmazlık Alanları

ÖZET 2002 yılından günümüze Türk dış politikasının seyri ve temel dinamikleri değerlendirildiğinde üç farklı dönemden ...
Daha Fazlasını Oku

Küresel Salgın ve Biz…

Küresel salgın “öncesi biz” ile “sonrası biz” arasında neler değişti? Kaçımız samimiyetle bu soruyu yanıtlayabilir ...
Daha Fazlasını Oku

Küresel Salgından Sağlık Güvenliğine

Küresel salgın birincil hedef haline getirmek suretiyle en çok “kendimiz ve yakınlarımızın sağlığı” konusunda endişelendirdi ...
Daha Fazlasını Oku

Küresel Salgın: Çevre Güvenliğine İlişkin Değerlendirmeler…

Küresel salgın başka birçok konuda olduğu gibi çevre ile olan ilişkimizi de yeniden ele almamıza ...
Daha Fazlasını Oku

Küresel Salgın: Üniversitelerde Tercih Telaşı

Küresel salgın -ister istemez- hemen hepimizi bugüne kadar “neyi, neden yaptık/yapabildik, ya da yapmadık/yapamadık?” soruları ...
Daha Fazlasını Oku

Bizden Haberdar Olun

Mail aboneliği başlatmak için mail adresinizi bizimle paylaşabilirsiniz.

    Paylaş
    Etkinlik Takvimi
    Aralık

    Ocak 2022

    Şubat
    Pzt
    Sal
    Çar
    Per
    Cum
    Cmt
    Paz
    27
    28
    29
    30
    31
    1
    2
    Etkinlikler için Ocak

    1st

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    2nd

    Etkinlik Yok
    3
    4
    5
    6
    7
    8
    9
    Etkinlikler için Ocak

    3rd

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    4th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    5th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    6th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    7th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    8th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    9th

    Etkinlik Yok
    10
    11
    12
    13
    14
    15
    16
    Etkinlikler için Ocak

    10th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    11th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    12th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    13th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    14th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    15th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    16th

    Etkinlik Yok
    17
    18
    19
    20
    21
    22
    23
    Etkinlikler için Ocak

    17th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    18th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    19th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    20th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    21st

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    22nd

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    23rd

    Etkinlik Yok
    24
    25
    26
    27
    28
    29
    30
    Etkinlikler için Ocak

    24th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    25th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    26th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    27th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    28th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    29th

    Etkinlik Yok
    Etkinlikler için Ocak

    30th

    Etkinlik Yok
    31
    1
    2
    3
    4
    5
    6
    Etkinlikler için Ocak

    31st

    Etkinlik Yok

    Konu Başlığı

    Konu içeriği

    Diğer Yazılar

    RAPOR | Türkiye-Birleşmiş Milletler (BM) İlişkileri: Ortak Çıkar ve Uyuşmazlık Alanları

    ÖZET 2002 yılından günümüze Türk dış politikasının seyri ve temel dinamikleri değerlendirildiğinde üç farklı dönemden ...
    Daha Fazlasını Oku

    Küresel Salgın ve Biz…

    Küresel salgın “öncesi biz” ile “sonrası biz” arasında neler değişti? Kaçımız samimiyetle bu soruyu yanıtlayabilir ...
    Daha Fazlasını Oku

    Küresel Salgından Sağlık Güvenliğine

    Küresel salgın birincil hedef haline getirmek suretiyle en çok “kendimiz ve yakınlarımızın sağlığı” konusunda endişelendirdi ...
    Daha Fazlasını Oku

    Küresel Salgın: Çevre Güvenliğine İlişkin Değerlendirmeler…

    Küresel salgın başka birçok konuda olduğu gibi çevre ile olan ilişkimizi de yeniden ele almamıza ...
    Daha Fazlasını Oku

    Küresel Salgın: Üniversitelerde Tercih Telaşı

    Küresel salgın -ister istemez- hemen hepimizi bugüne kadar “neyi, neden yaptık/yapabildik, ya da yapmadık/yapamadık?” soruları ...
    Daha Fazlasını Oku

    Bizden Haberdar Olun

    Mail aboneliği başlatmak için mail adresinizi bizimle paylaşabilirsiniz.

      Paylaş
      Etkinlik Takvimi
      Aralık

      Ocak 2022

      Şubat
      Pzt
      Sal
      Çar
      Per
      Cum
      Cmt
      Paz
      27
      28
      29
      30
      31
      1
      2
      Etkinlikler için Ocak

      1st

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      2nd

      Etkinlik Yok
      3
      4
      5
      6
      7
      8
      9
      Etkinlikler için Ocak

      3rd

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      4th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      5th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      6th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      7th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      8th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      9th

      Etkinlik Yok
      10
      11
      12
      13
      14
      15
      16
      Etkinlikler için Ocak

      10th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      11th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      12th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      13th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      14th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      15th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      16th

      Etkinlik Yok
      17
      18
      19
      20
      21
      22
      23
      Etkinlikler için Ocak

      17th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      18th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      19th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      20th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      21st

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      22nd

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      23rd

      Etkinlik Yok
      24
      25
      26
      27
      28
      29
      30
      Etkinlikler için Ocak

      24th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      25th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      26th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      27th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      28th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      29th

      Etkinlik Yok
      Etkinlikler için Ocak

      30th

      Etkinlik Yok
      31
      1
      2
      3
      4
      5
      6
      Etkinlikler için Ocak

      31st

      Etkinlik Yok

      Diplomatik İlişkiler ve Politik Araştırmalar Merkezi

      Center for Diplomatic Affairs and Political Studies

      ‎مركز الشؤون الدبلوماسية والدراسات السياسية

      Centre des Affaires Diplomatiques et des études Politiques

      Центр дипломатических отношений и политических исследований

      外交事务与政治研究中心

      Back to top of page